Długopis, kostka Rubika i... Madziarska dusza pod lupą w Starym Ratuszu

Od lewej: Profesor Kinga Piotrowiak-Junkiert oraz Monika Sikorska
W czwartkowy wieczór, 5 marca, zabytkowe wnętrza Starego Ratusza w Gnieźnie wypełniły się po brzegi gwarem rozmów i zapachem wielkiej historii, a wszystko to za sprawą drugiego spotkania z cyklu „Włącz Ciekawość”. Gnieźnieńska publiczność miała okazję odbyć fascynującą podróż na południe Europy, prowadzoną przez profesor Kingę Piotrowiak-Junkiert – wybitną hungarystkę i tłumaczkę, autorkę głośnej książki Węgry. W objęciach Dunaju. Rozmowę z badaczką kultury Węgier z niezwykłym wyczuciem i wnikliwością poprowadziła Monika Sikorska, która od pierwszych minut potrafiła wydobyć z tej opowieści to, co w węgierskiej duszy najbardziej intrygujące.
Szybko okazało się, że Węgry to znacznie więcej niż tylko pocztówkowe obrazki basenów termalnych i ociekających tłuszczem langoszy. Profesor Piotrowiak-Junkiert z gawędziarską pasją odmalowała przed słuchaczami portret narodu zawieszonego między tęsknotą za wielkim światem a głębokim przywiązaniem do swojej prowincji. Dyskusja płynnie meandrowała od tematów wielkiej wagi po fascynujące detale codzienności. Publiczność ze zdumieniem odkrywała, jak wiele zawdzięczamy węgierskiej myśli technicznej – od długopisu i kolorowego telewizora, aż po słynną kostkę Rubika. Z zaciekawieniem słuchano też o języku, który skutecznie opiera się wpływom sąsiadów, oraz o dawnych, zaskakujących obyczajach, według których kobieta po ślubie mogła w pełni przejąć tożsamość męża, łącznie z jego imieniem. Nie zabrakło wciągających anegdot z ulic Budapesztu, przyciągających uwagę zwiedzających cudownych kafli we wnętrzach starych kamienic, wypełnionych zapachami i smakami rozlicznych restauracji oraz tysiąca kawiarni, zaparzających espresso.
Autorka Węgier. W objęciach Dunaju przypomniała również uczestnikom spotkania o znanych pisarzach węgierskich. Wśród nich - ze względu na liczne polskie przekłady - szczególnie wyróżniają się: Sándor Márai (którego twórczość cieszy się w Polsce ogromną popularnością, a niedawno ukazała się czterdziesta dziewiąta książka jego autorstwa wydana po polsku), Imre Kertész, Magda Szabó, László Krasznahorkai (laureat wielu prestiżowych nagród literackich) oraz Ferenc Molnár.
Wspomniano również o polskim pisarzu węgierskiego pochodzenia, Krzysztofie Vardze, którego twórczość stanowi interesujący przykład przenikania się dwóch kultur i literackiego dialogu między oboma krajami.
Wydarzenie pokazało, że mieszkańcy Gniezna mają ogromny apetyt na literaturę faktu i mądre podróżowanie. Przeciągająca się sesja pytań z sali oraz długa kolejka po autografy dobitnie udowodniły sukces całego przedsięwzięcia. Projekt, za którym stoją Biblioteka Publiczna Miasta Gniezna wspólnie z partnerami - Klubem Kultury Europejskiej, Wielkopolską Izbą Gospodarczą oraz Europejską Fundacją Wolnych Idei - to bez wątpienia niezwykle cenny punkt na kulturalnej mapie miasta, który faktycznie potrafi „włączyć ciekawość” każdego uczestnika.
Irmina Kosmala

Piotr Wiśniewski (dyrektor BPMG) i Karol Sikorski (prezes WIG)

